Կարևոր նորություններ TRACECA երկրներում - մայիս 2026

2026-05-12

Կասիմ-Ժոմարտ Տոկաևը հաստատել է Ղազախստանի և Տաջիկստանի միջև դաշնակցային հարաբերությունների մասին պայմանագիրը վավերացնող օրենքը: Համաձայնագիրը, ենթադրաբար, կամրապնդի երկու երկրների միջև առևտուրը, տնտեսական համագործակցությունը, անվտանգության ոլորտում համագործակցությունը և երկարաժամկետ զարգացումը [caspianpost.com]

 

* * *

 

Մայիսի 5-ին Հայաստանը և Ֆրանսիան ստորագրեցին Հյուսիս-Հարավ մայրուղու վրա Բաղուշաթ թունելի կառուցման մասին համաձայնագիր, որը կմիացնի Իրան-Հայաստան և Վրաստան-Հայաստան սահմանային հատվածները: [newsplus.ge]

 

* * *

 

Մայիսի 10-ին Իլհամ Ալիևը հայտարարեց Զանգիլանում նոր տրանսպորտային հանգույցի կառուցման մասին, որը գտնվում է Ադրբեջանի հարավ-արևմուտքում և սահմանակից է Հայաստանին և Իրանին: Զանգիլանը կծառայի որպես սահմանային դարպաս, որը կապում է երկու հարևան երկրները: Բաքվից Զանգիլան ճանապարհորդությունը հնարավոր կլինի երկաթուղով: Երկաթուղին կշարունակվի և կմիանա Զանգեզուրի միջանցքին՝ Նախիջևանի հետ կապվելու համար: Հաջորդ տարի երկաթուղային երթևեկությունը կսկսվի նաև Խանքենդիում [Լեռնային Ղարաբաղի կենտրոն]: Միաժամանակ, Իրանի սահմանին կամրջի կառուցումը գրեթե ավարտված է, իսկ Աղբենդիում սահմանային և մաքսային ենթակառուցվածքները ներկայումս կառուցվում են։ Զանգիլանից Աղբենդիով դեպի Պարսից ծոց, այնտեղից՝ Նախիջևան, ապա՝ Ջուլֆա և հետ՝ Պարսից ծոց։ Այս վայրը կդառնա միջազգային կենտրոն։ [president.az]

 

* * *

 

Բաքուն և Աստանան պատրաստում են Կասպից ծովի զարգացման համատեղ նախագիծ, Ղազախստանն ու Ադրբեջանը նախատեսում են ստեղծել համատեղ հողային աշխատանքներ կատարող ձեռնարկություն։ Նախաձեռնությունը արտացոլված է Ղազախստանի կառավարության «Միջին միջանցքի զարգացման գործում համագործակցության մասին համաձայնագիր ստորագրելու մասին» որոշման նախագծում [caspianpost.com]

 

* * *

 

Թուրքմենստանի իշխանությունները հայտարարել են միջազգային մրցույթ՝ Կասպից ծովից մինչև Թուրքմենբաշի նավահանգիստ Աշխաբադ-Թուրքմենբաշի երկաթուղու արդիականացման տեխնիկատնտեսական հիմնավորում պատրաստելու համար։ Միաժամանակ նախատեսվում է Աշխաբադի և Թուրքմենբաշիի միջև կապող երկաթուղային գծի վերակառուցումը։

 

Թուրքմենստանի կառավարության կարծիքով՝ Ուզբեկստանի սահմանից մինչև Կասպից ծով երկաթուղու արդիականացման նախագիծը կմրցակցի Միջին միջանցքի հետ չինական բեռնափոխադրումների ներգրավման հարցում: Մեկ այլ կարծիքի համաձայն՝ Թուրքմենստանի երթուղին կարող է ստեղծել ոչ թե մրցակցություն, այլ սիներգիա տարածաշրջանում՝ կատարելով լրացուցիչ կապող օղակի գործառույթ: Սա նշանակում է Կասպից ծովի «խցանների» ծանրաբեռնվածության նվազեցում, մասնավորապես՝ Ղազախստանի նավահանգիստների: Վրաստանի համար այս երկու գործոնները՝ մրցակցությունը և սիներգիայի հասնելը, կամրապնդեն նրա բեռնափոխադրման հնարավորությունները:

 

Չինաստանի ներգրավմամբ և Ռուսաստանը շրջանցելով ֆինանսապես ամենահզոր (4,7 միլիարդ դոլար) երկաթուղային երթուղու (Չինաստան-Ղրղզստան-Ուզբեկստան) կառուցմանը զուգահեռ, Թուրքմենաբադ - Թուրքմենբաշի երկաթուղային գիծը TRACECA ծրագրի տրամաբանական շարունակությունն է: Թուրքմենստանը ավելի քան 20 տարի համագործակցում է չինական լոկոմոտիվների արտադրողների հետ: Ներկայումս Թուրքմենստանի շարժակազմը ներառում է Չինաստանից մատակարարվող 180 լոկոմոտիվ և 423 վագոն: