Մետաքսի ճանապարհի գարունը՝ երեք կարևոր նորություններով

2025-05-07

Մայիսի սկզբին Մեծ Բրիտանիան և Հնդկաստանը առևտրային համաձայնագրի հանգեցին երեք տարի տևած բանակցություններից հետո։ Առևտրային համաձայնագիրը կհեշտացնի բրիտանական ընկերությունների համար վիսկիի, մեքենաների և այլ ապրանքների արտահանումը Հնդկաստան և կնվազեցնի հնդկական հագուստի և կոշիկի արտահանման հարկերը։ Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քեյր Սթարմերը հայտարարել է, որ գործարքը կամրապնդի տնտեսությունը և «կօգտակար լինի բրիտանացի ժողովրդի և բիզնեսի համար»։ Բացի այդ, Հնդկաստանի վարչապետ Նարենդրա Մոդին նշեց, որ այս համաձայնագիրը պատմական է, հավակնոտ և օգտակար է երկու կողմերի համար։

Միաժամանակ, Չինաստանը և Եվրախորհրդարանը համատեղ համաձայնության են եկել երկկողմ պայմանագրերի սահմանափակումները համապարփակ վերացնելու վերաբերյալ, հաղորդում են չինական լրատվամիջոցները՝ հղում անելով երկրի արտաքին գործերի նախարարության ներկայացուցչին։ Երկու կողմերի համար էլ կարևոր է, որ Չինաստանի և Եվրամիության միջև երկխոսությունն ու համագործակցությունը ամրապնդվեն։

Փետրվարի վերջին Եվրամիությունը և Հնդկաստանը համաձայնության եկան, որի համաձայն երկու երկրների միջև ազատ առևտրի համաձայնագրի շուրջ աշխատանքները կավարտվեն այս տարի։ Սա հայտնի դարձավ Եվրահանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենի Հնդկաստան կատարած այցից հետո։ Բրյուսելը և Նյու Դելին քննարկել են այն հիմնական ոլորտները, որտեղ հնարավոր է սերտ համագործակցություն երկու կողմերի միջև ռազմավարական գործընկերության շրջանակներում։ Ֆոն դեր Լեյենի խոսքով՝ ԵՄ-ն ակնկալում է «հավակնոտ» առևտրային և ներդրումային համաձայնագիր, որը կներառի, օրինակ, դեղագործությունը, պաշտպանական և այլ ոլորտներ։ Հնդկաստանի և Եվրամիության միջև առևտրային համաձայնագրի շուրջ բանակցությունները վերսկսվել են 2021 թվականին՝ 8 տարվա ընդմիջումից հետո։ Եվրոպական Միությունը հնդկական արտադրանքի ամենամեծ ներմուծողն է։ Տասնամյակի ընթացքում երկկողմ առևտուրն աճել է 90%-ով՝ հասնելով 137.5 միլիարդ դոլարի 2023/24 ֆինանսական տարում։ ԵՄ-ն նպատակ ունի Հնդկաստանին ստիպել նվազեցնել ավտոմեքենաների ներմուծման մաքսատուրքերը, մինչդեռ Հնդկաստանը փորձում է իր էժան դեղամիջոցները ավելի հեշտությամբ հասանելի դարձնել ԵՄ շուկայում։ Հնդկաստանը նաև ցանկանում է, որ ԵՄ-ն նվազեցնի տեքստիլի և կաշվի արտահանման մաքսատուրքերը։ Երկու կողմերն էլ նշում են, որ համաձայնության հասնելը հեշտ չի լինի, սակայն հույս ունեն, որ բանակցությունները կավարտվեն փաստաթղթով մինչև այս տարվա վերջ։

Ինչպես ցույց են տալիս վերը նշված լուրը, կամրապնդվի ներդրումային և առևտրային համագործակցությունը՝ Մեծ Բրիտանիայի և Հնդկաստանի, Հնդկաստանի և Եվրամիության, ինչպես նաև Եվրամիության և Չինաստանի միջև։

Հայտարարված տնտեսական հարաբերություններն իրենք պահանջում են այնպիսի գլոբալ նախագծերի խթանում, ինչպիսիք են Միջին միջանցքը, Հարավարևմտյան միջանցքը, VIKINGTRAIN-ը, CASCA և CAREC երթուղիները, TRACECA-ն և Արևելյան գործընկերությունը։ Մայրցամաքային առևտրի նոր կարգում Վրաստանի՝ որպես ԵՄ անդամակցության ձգտող երկրի, համար մարտահրավեր է Եվրոպական հանձնաժողովի առաջարկությունների (9 վերապահում) իրականացումը։ Որովհետև, Ասիայի վարչական տնտեսության և Եվրոպայի ազատ շուկայի միջև սահուն կապի համար, Վրաստանը կարող է հաջողությամբ կատարել լավագույն միջնորդի, դարպասի գործառույթը։

 Զուրաբ Մաղրաձե

Բիզնեսի կառավարման դոկտոր

Աղբյուր՝ commersant.ge; bm.ge; bm.ge