Աշխարհում ոչ ոք սեփական դրամ չի ունեցել վրացիներից առաջ

2025-09-05

Առաջին դրամը, ինչպես հաստատում են հնագիտական ​​նյութերը, հավանաբար հատվել է մ.թ.ա. 7-6-րդ դարերի սահմաններում Փոքր Ասիայում՝ որտեղ գոյություն է ունեցել մեսխեթական թագավորությունը, կամ պատմական Ֆրիգիան։ Այս տարածքում մ.թ.ա. 6-րդ դարի 80-ական թվականներին տեղի են ունեցել մեծ աղետներ, երբ Ֆրյուգական թագավորությունը դադարեց գոյություն ունենալ մարերի և լիդիացիների ներխուժումների հետևանքով։ Հենց այս նույն ժամանակահատվածում է Սև ծովի ափին՝ Վրաստանի տարածքում, ծնվել «Կոլխական սպիտակը»։

«Կոլխական սպիտակը» հատվել է առաջին հունական և պարսկական մետաղադրամներից մոտավորապես 50 տարի առաջ։ «Կոլխական սպիտակը» շրջանառության մեջ է եղել մ.թ.ա. 6-րդ դարում այն ​​տարածքում, որտեղ ապրել է վրացական կամ կոլխական բնակչությունը։ Այս տարածքը ներառում էր Ղրիմի թերակղզուց մինչև ժամանակակից Սինոպե տարածքը, որը այժմ թուրքական նավահանգիստ է։ Վրաստանի տարածքում հայտնաբերվել են «Կոլխական տետրիի» դրամահատարանի հետքեր։

«Կոլխիական տետրի»-ն եզակի է բոլոր ժամանակների աշխարհի մետաղադրամների մեջ, քանի որ այն շրջանառությունից դուրս չի եկել 26 դար։ Այն շրջանառության մեջ է եղել նաև 20-րդ դարում։

Հեղինակ՝ պատմաբան, պրոֆեսոր Սվիմոն Մասխարաշվիլի