Վրաստանի աշխարհաքաղաքական ընկերները և Մետաքսի ճանապարհը

2025-03-15

Վրաստանի անսասան աշխարհաքաղաքական ընկերները Արևելյան Եվրոպայի երկրներն են՝ Սև ծովից մինչև Բալթիկ ծով։ Սակայն վերջին հինգ դարերի ընթացքում Մոսկովյան կայսրությունը գերիշխում էր Արևելյան Եվրոպայում, և մենք նույնպես ծանր վիճակում էինք։

Մենք մեծապես դավաճանեցինք Արևելյան Եվրոպային 1795 թվականին Կրցանիսիի պարտությամբ։ Արդյունքում՝ Արևելյան Եվրոպայի պրոտեկտորատը՝ «Ռեխ Պոսպոլիտան» [Լեհ-լիտվական համագործակցությունը], փլուզվեց, և Մոսկովյան ամբողջությամբ տիրացավ Արևելյան Եվրոպային։

Լեհաստանի պատմությունը, որը բազմիցս տառապել է, բաժանվել և վերաձևավորվել են սահմանները, Արևելյան Եվրոպայում մոսկովյան ազդեցության համար պայքարի վառ օրինակ է։

Երբ Մոսկվան վերահսկողություն հաստատում  էր Բալթիկից մինչև Սև ծով երկրների շղթայի նույնիսկ մեկ օղակի նկատմամբ, Արևելյան Եվրոպայի ամբողջ առանցքը փակվում էր։

Արևելյան գործընկերությունը նշանակում է Արևելյան Եվրոպայի լիակատար ազատագրում և Մետաքսի ճանապարհի վերականգնում։ Այն նաև նշանակում է Արևելյան Եվրոպայի երկրների տնտեսական, քաղաքական և աշխարհաքաղաքական անկախություն։

Բալթիկ ծովից մինչև Սև ծով ձգվող երկրների առանցքը դառնում է մայրցամաքի առաջատար աշխարհաքաղաքական ուժը։ Նման բան գոյություն չուներ նույնիսկ Մեծ Դավթ Շինարարի  ժամանակ, երբ Վրաստանը Մետաքսի ճանապարհի դարպասն էր։ Սա հնարավոր է այսօրվա ազատ շուկայական ժողովրդավարական Եվրոպայում։

Մոսկվան պատերազմ է մղում Ուկրաինայում հենց Արևելյան Եվրոպայում իր ազդեցությունը վերականգնելու համար, առանց որի այս կայսրությունը պարզապես չի կարող գոյություն ունենալ և կկորցնի մյուս բոլոր գրավված հողերը։ Մոսկովյան կայսրությունը ապրում է առևտրային ճանապարհները վերահսկելով։

Արևելյան Եվրոպայի երկրների ազատագրումը Եվրոպայի համար ամենակարևոր հարցն է, և յուրաքանչյուր վրացի պետք է աջակցի Ուկրաինային, Լիտվային, Լատվիային, Էստոնիային, Լեհաստանին, Մոլդովային, Ադրբեջանին, Հայաստանին, իսկ Բելառուսի ազատագրումը նույնպես մեր ազգային շահերից է բխում։

Երբեք չի եղել նման միասնական Եվրոպա Մեծ Բրիտանիայի հովանու ներքո, և միասնական Եվրոպայի գոյության հարցը Արևելյան Եվրոպայի ազատագրումն է։

Արևելյան և Արևմտյան Եվրոպայի աշխարհաքաղաքական անկախությունն ու ազատությունը կախված են Ուկրաինայի պաշտպանությունից և հաղթանակից։ Այս ֆոնին մենք պետք է հասկանանք, թե որքան վնասակար է Թրամփի քաղաքականությունը, որը փորձում է հանցագործ Պուտինին վերադարձնել համաշխարհային քաղաքականության դաշտ։ Թրամփի և Պուտինի հանդիպման փաստն արդեն իսկ քաղաքական հաղթանակ է Մոսկվայի համար և հակադրում է Թրամփի Ամերիկային քաղաքակիրթ աշխարհի հետ։ Սակայն մենք պետք է նաև հասկանանք, որ Թրամփն ու Պուտինը ոչինչ չեն կարող լուծել առանց Եվրոպայի։

Թեյմուրազ Զաքրաձե

Համերձ գլոբալիզացիայի և կառավարման ինստիտուտի հիմնադիր