Հարավարևմտյան միջանցք

2024-04-07

2024-04-07

Շարունակական երթուղու գաղափարն առաջին անգամ հնչեցրել է Հայաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարար Արարատ Միրզոյանը Հնդկաստան կատարած այցի ժամանակ։ Մասնավորապես, 2023 թվականի նոյեմբերին նա հայտարարեց Հայաստանի տարածքում առևտրային միջանցք բացելու հնարավորության մասին, ինչը հնարավորություն կտա կրճատել հնդկական ապրանքների ուղևորությունը Սև ծովով դեպի Ռուսաստան և եվրոպական երկրներ։ Միաժամանակ Երևանը և Նյու Դելին բանակցություններ են սկսել միջազգային ավտոմոբիլային տրանսպորտի վերաբերյալ երկկողմ համաձայնագրի ստորագրման շուրջ (ge.armradio.am):

Հատկանշական է նաև, որ 2023 թվականի հոկտեմբերին Վրաստանի և Արաբական Միացյալ Էմիրությունների միջև ստորագրվել է համապարփակ տնտեսական գործընկերության համաձայնագիր։ Կարծես թե ապագայում Կովկասի հարավից բեռնաշրջանառությանը կավելանան նոր հոսքեր (businessinsider.ge)։

Ուշագրավ է նաև այն փաստը, որ 2023 թվականի նոյեմբերի դրությամբ Արաբական Միացյալ Էմիրություններն առաջին անգամ դարձել են Հայաստանում ամենախոշոր ներդրողը` շրջանցելով Ռուսաստանին (ge.armradio.am):

2023 թվականի դեկտեմբերին պաշտոնական Երևանն ու Թեհրանն ընդգծեցին, որ Հայաստանը կարող է Իրանի համար դառնալ տարանցիկ երկիր ԵԱՏՄ-ում և եվրոպական երկրներում, իսկ Իրանը՝ Պարսից ծոցի և Կենտրոնական Ասիայի երկրներում և Հնդկաստանում։ Ինչի համար Հայաստանը կօգտագործի իրանական նավահանգիստները։

Հարավարևմտյան միջանցքի հեռանկարը հիմնավորվում է նրանով, որ 2023 թվականի դեկտեմբերին Հայաստանի Ազգային ժողովը վավերացրել է Հայաստանի և Հնդկաստանի Հանրապետությունների կառավարությունների միջև մաքսային հարցերում համագործակցության և փոխօգնության համաձայնագիրը (agrokavkaz.ge):

2024 թվականի հունվարին Վրաստանի և Հայաստանի միջև ստորագրված ռազմավարական գործընկերությանը հաջորդեց երկու երկրների մաքսային մարմինների միջև սահմանային կետերում համատեղ վերահսկողության մոդելների քննարկումը։ Իրանական ընկերությունները փետրվարին սկսել են Քաջարան-Ագարակ (Իրանի սահման) ճանապարհի վերակառուցման աշխատանքները։

Այսպիսով, Հնդկաստանից բեռները կարող են առաքվել Չաբահար նավահանգիստ (Իրանից հարավ-արևելք), այնուհետև ցամաքային ճանապարհով Հայաստան (ավտոճանապարհով կամ երկաթուղով), այնուհետև Վրաստան և այնտեղից Բուլղարիայի կամ Հունաստանի նավահանգիստներ։

Հարավ-արևմտյան միջանցքն իրականություն է դարձնում Հայաստանի՝ Եվրամիությանն անդամակցելու հայտարարված ձգտումը, ինչպես նաև Գյումրիի «Չոր նավահանգիստ» նախագծի նախաձեռնմամբ, որի տեխնիկական և տնտեսական փաստաթղթի մշակման մեջ ներգրավված է հոլանդական միջազգային խորհրդատվական ընկերությունը՝ MTBS-ը։ 

Պարսից ծոցից մինչև Սև ծով ճանապարհային երթուղին՝ Բանդար-Աբբաս նավահանգստից մինչև Փոթի նավահանգիստ 2639 կիլոմետր հեռավորության վրա, հնդիկ առևտրականներին կմիացնի Ռուսաստանի և Եվրոպայի շուկաների հետ։ Հստակ հավանականություն կա, որ ապագայում երթուղու նկատմամբ շահեր կառաջանան Ծոցի երկրներից։

TRACECA.GE