The Silk Seven Plus (S7+) նախաձեռնությունը

2026-05-30

2026 թվականի ապրիլի 20-ին Վաշինգտոնի Կապիտոլիումի բլրի վրա գտնվող Ռեյբըրն Հաուսի Կոնգրեսի գրասենյակի շենքում կայացած սեմինարը, որտեղ «Նոր գծեր» ինստիտուտը ներկայացրեց  The Silk Seven Plus (S7+)   նոր նախաձեռնությունը, հստակ ցույց տվեց. համաշխարհային քաղաքականության մեջ ստեղծվում է նոր ճարտարապետություն, և Վրաստանի դերը այս գործընթացում անփոխարինելի է։

 

Ի՞նչ է S7+-ը և ինչո՞ւ հենց Վաշինգտոնը։

 

Ամերիկյան վերլուծական կենտրոնի New Lines Institute   նախաձեռնությունը նպատակ ունի ձևավորել Կենտրոնական Ասիայի 5 երկրներից (Ղազախստան, Տաջիկստան, Ուզբեկստան, Թուրքմենստան, Ղրղզստան), Ադրբեջանից, Պակիստանից և Աֆղանստանից կազմված միասնական տնտեսական բլոկ (ASEAN –ի  մոդելով): Նպատակը պարզ է. տարածաշրջանը խոսի մեկ ձայնով, խուսափի ռուս-չինական գերիշխանությունից և բացի նոր առևտրային միջանցքներ։

 

Ինչպե՞ս է սա կապված Վրաստանի եվրոպական ինտեգրման ռազմավարության հետ։

 

Վաշինգտոնի սեմինարում ուրվագծված միտումները ուղղակիորեն ամրապնդում են Վրաստանի դիրքերը ԵՄ-ի հետ հարաբերություններում երեք հիմնական ոլորտներում.

 

1. «Միջին միջանցքի» անլրացուցիչ արևմտյան դարպասը  (Gateway).

 

ԱՄՆ-ի կողմից աջակցվող S7+ ծրագիրը նախատեսում է բեռների և կարևորագույն հանքանյութերի հոսքը վերահասցեագրել դեպի Արևմուտք: Քանի որ Ադրբեջանը այս նախագծի պաշտոնական անդամ է, Տրանսկասպյան երթուղին չի կարող ֆիզիկապես ավարտվել առանց վրացական նավահանգիստների (Փոթի, Անակլիա) և երկաթուղային ենթակառուցվածքների: Մենք դառնում ենք կամուրջ, որը կապում է հսկա ասիական բլոկը ԵՄ միասնական շուկայի հետ:

 

2. ԵՄ էներգետիկ և լոգիստիկ անվտանգության երաշխիք.

 

Բրյուսելի համար Վրաստանը այլևս պարզապես ասոցացված գործընկեր չէ. S7+ համատեքստում մենք դառնում ենք ԵՄ ռազմավարական ինքնավարության երաշխավոր: Որքան շատ Եվրոպան կարիք ունենա Ռուսաստանը շրջանցող այլընտրանքային ռեսուրսների, այնքան ավելի է մեծանում Վրաստանի արժեքը որպես անվտանգ կենտրոն Արևմուտքի աչքերում:

 

3. Աշխարհաքաղաքական առավելությունը Թյուրքական պետությունների կազմակերպության (OTS) հետ կապված.

 

Ինչպես նշվել է Վաշինգտոնում, OTS-ը սահմանափակված է էթնիկ ինքնությամբ: S7+-ը զուտ տնտեսական և աշխարհագրական նախագիծ է: Վրաստանը, որը թյուրքական աշխարհի մաս չի կազմում, ոչ միայն չի կորցնում իր գործառույթը այս մոդելում, այլև ձեռք է բերում եզակի դեր՝ լինել այս բազմազգ ասիական կոալիցիայի գլխավոր խողովակը դեպի Եվրոպա։

 

Եզրակացություն:

 

Վրաստանի ինտեգրումը Եվրամիությանը միայն ներքին բարեփոխումները չեն. Սա ճիշտ դիրքավորում է գլոբալ աշխարհաքաղաքական նախագծերում։ Ամերիկյան S7+ նախաձեռնությունը մեզ պատմական հնարավորություն է տալիս ապացուցելու, որ Վրաստանի եվրոպական ապագան Արեւմուտքի «բեռը» չէ, այլ Եվրասիական մայրցամաքի ամենակարեւոր ռազմավարական ակտիվը։

 

Դաթո Գոչավա

 

Աղբյուր՝ newlinesinstitute.org; caspianpolicy.org