
2026-08-17
Avrupa Birliği, 2026 yılının Ağustos ayında Avrupa
ile Orta Asya’yı Karadeniz ve Güney Kafkasya üzerinden birbirine bağlamayı
amaçlayan yeni bir ulaştırma erişilebilirliği platformu oluşturdu. Altyapının
geliştirilmesi amacıyla Avrupa Birliği, uluslararası finans kuruluşlarıyla
birlikte Karadeniz bölgesi ve Güney Kafkasya’da yaklaşık 2 milyar avro kaynak
sağlamayı planlıyor.
Genişlemeden Sorumlu Avrupa Komiseri Marta Kos,
Trans-Hazar güzergâhı üzerinden gerçekleştirilen ticaret hacminin önümüzdeki 15
yıl içinde beş kat artabileceğini belirtiyor.
Koridorun başlıca katılımcıları Kazakistan ve
Azerbaycan’dır. Kazakistan’ın açıklamasına göre ülke, son yedi yılda ulaştırma
altyapısına 35 milyar dolar yatırım yaptı ve Çin ile Avrupa arasındaki ana
bağlantı halkası rolünü güçlendirmek amacıyla gelecekte de yatırımlarını
sürdürmeyi planlıyor.
Uluslararası finans kuruluşları da Trans-Hazar
güzergâhının geliştirilmesine aktif olarak katılıyor. Kazakistan’da Almatı
çevre yolunun 75 kilometrelik demiryolu hattı projesine Asya Altyapı Yatırım
Bankası ve Uluslararası Finans Kurumu tarafından yaklaşık 300 milyon dolar
finansman sağlanıyor. Ülkenin karayollarının modernizasyon programının değeri
ise 1,5 milyar dolar.
Kazakistan’ın Hazar kıyısındaki limanlarının
kapasitesi de genişletildi. Aktau ve Kuryk limanlarında gerçekleştirilen
projeler sonucunda bu limanların toplam kapasitesi yılda 21,6 milyon tona
yükseldi. Bununla eş zamanlı olarak Azerbaycan ve Gürcistan, Bakü Limanı ile
Bakü–Tiflis–Kars demiryolunun kapasitesini artırmak için çalışmalar yürütüyor.
Bunun, yüklerin Türkiye ve Avrupa pazarları yönünde taşınmasına katkı sağlaması
bekleniyor.
Altyapının geliştirilmesine rağmen, “Orta Koridor”
üzerinden gerçekleştirilen taşımacılığın hacmi hâlâ nispeten düşük. 2024
yılında güzergâh üzerinden 4,5 milyon ton, 2025 yılında ise 4,7 milyon ton yük
taşındı. 2030 yılı için hedeflenen gösterge 11 milyon ton.
Avrupa Birliği açısından “Orta Koridor”, Çin’den gelen
yükler için Rusya güzergâhına bir alternatif olarak önem taşırken, Çin bu
koridoru Avrupa’ya yönelik tedarik güzergâhlarını çeşitlendirme ve Orta Asya
ile Güney Kafkasya’daki ekonomik etkisini güçlendirme imkânı olarak
değerlendiriyor.
GBC.GE