
2026-09-28
“Barış Kavşağı” Projesi
Ermenistan,
kendi demiryolu ağını bölgesel ulaşım koridorlarına bağlamak amacıyla birkaç
önemli demiryolu kesiminin rehabilitasyonunu planlıyor. Bunlar arasında
Hrazdan–Kayany 80 km, Nrnadzor–Agarak 43 km, Gümrü–Akhurik 6 km ve Yeraskh 1 km
uzunluğundaki kesimler bulunuyor.
Gümrü–Akhurik
hattının yeniden faaliyete geçirilmesi Ermenistan'ı Türkiye'nin demiryolu ağına
bağlarken, güney yönündeki ve Yeraskh istikametindeki hatların geliştirilmesi Nahçıvan
ve İran'la bağlantı sağlayacak. Ermenistan'ın demiryolu ağı, “Orta Koridor”,
uluslararası “Kuzey–Güney” ulaşım güzergâhı ve “Karadeniz–Basra Körfezi” ulaşım
ekseni arasında bağlantı sağlayan bir işlev üstlenebilir.
Avrupa Birliği Asya Pazarlarında
“Avrupa'nın
serbest ticaret anlaşmaları dünya tüketicilerinin yarısını zaten kapsıyor;
böyle bir avantaja sahip başka kimse yok.”
AB'nin
Asya'ya yönelik ticaret politikası genişliyor. Filipinler ile serbest ticaret
anlaşması konusunda temel bir uzlaşmaya varılmasının ardından Brüksel, Çin'e
olan bağımlılığı azaltmak da dâhil olmak üzere yeni pazarları ve tedarik
zincirlerini çeşitlendirmeye devam ediyor.
Hindistan,
Avustralya ve Endonezya ile ticaret müzakerelerinin tamamlanmasının ardından
AB, Tayland ve Malezya ile de anlaşmaya varmaya çalışıyor.
Azerbaycan Lokomotiflerini Yeniliyor
Azerbaycan
Demiryolları lokomotif filosunu yeniliyor. Çin'den yedi yeni yük lokomotifi
Bakü'ye getirildi. Bu lokomotifler uluslararası ulaşım koridorlarında yük taşımacılığında
kullanılacak.
Bunun
yanı sıra Azerbaycan, 14 lokomotif daha satın almak üzere görüşmeler yürütüyor.
Gürcistan'da Yol Yapımının Gerisinde
Kalınması
Gürcistan'ın
karayolu altyapısının geliştirilmesi, komşu ülkelere kıyasla daha yavaş
ilerliyor. Uluslararası bir sıralamada ülkenin altyapı kalitesi 108. sırada yer
alırken Türkiye 43., Ermenistan ise 76. sırada bulunuyor. Bölgedeki transit
güzergâhlar arasındaki rekabetin arttığı bir ortamda bu fark özellikle dikkat
çekiyor.
Gürcistan'daki
Doğu–Batı E60–E70 otoyolunun yapımı yıllardır devam ediyor. Toplam 428
kilometrelik yolun yaklaşık 325 kilometresi işletmeye alınmış durumda. Kalan
kesimlerin tamamlanmasının ise 2032 yılına kadar gerçekleştirilmesi
planlanıyor.
Buna
karşılık komşu ülkeler yeni otoyolların ve ulaşım koridorlarının
geliştirilmesine önemli kaynaklar ayırıyor.
Altyapıdaki
gecikmeler yalnızca yolların tamamlanma sürelerini etkilemiyor; aynı zamanda
transit taşımacılığın hızı ve ülkenin lojistik rekabet gücüyle doğrudan
bağlantılı. Yük trafiğinin arttığı bir ortamda yolların kapasitesi ve ulaşım
süresi giderek daha önemli hâle geliyor.
Log-in Georgia Projesi 2027 Sonunda
Tamamlanacak
Şu anda 2.300 kilometrelik fiber optik ağ inşa edilmiş ve işletmeye alınmış durumda. Geriye kalan yaklaşık 4.500 kilometrelik bölümün tamamı için sözleşmeler yapılmış ve tasarım aşamasına geçilmiş bulunuyor. Open Net'in açıklamasına göre çalışmaların tamamlanmasının ardından devlet ağı, bölgelerde yüksek hızlı internete erişimin yaygınlaştırılmasına ve yerel operatörlerin gelişmesine katkı sağlayacak.
181 Milyon Dolardan Fazla —
Gürcistan'ın Ulaşım Altyapısı İçin
Asya Altyapı Yatırım Bankası (AIIB), Dünya Bankası ile ortak finansman kapsamında Trans-Hazar Ulaşım Koridoru çerçevesinde Gürcistan'a kaynak sağlayacak. Proje kapsamında Doğu Gürcistan'da yaklaşık 40 kilometrelik yolun yapımı ve rehabilitasyonu, yol kesimlerinin iyileştirilmesi ve ulaşım güvenliğinin artırılması öngörülüyor. Girişim kapsamında ayrıca yolların bakım sisteminin geliştirilmesi ve ulaşım bağlantılarının güçlendirilmesi planlanıyor. Bu çalışmalar Trans-Hazar Koridoru'nun geliştirilmesi ve bölgesel ulaşımın iyileştirilmesiyle bağlantılı.
TRIPP'te Hissedarlık Gündemde Değil
Ermenistan Dışişleri ve Uluslararası Ticaret Bakanlığı, TRIPP projesinin yatırımlar karşılığında hisse devrini öngörmediğini açıkladı. Açıklama, medyada Ermenistan Başbakanı'nın Kazakistan ve Kırgızistan'a proje kapsamında hissedarlık teklif edilmesini değerlendirdiğine ilişkin haberlerin yayımlanmasının ardından geldi.
Azerbaycan'ın 17 Milyar Dolarlık
Projeleri
Bakü'nün politikası yalnızca komşu ülkelerle değil, komşularının komşularıyla da bağlantıları güçlendirmeye yöneliyor. Bu yaklaşım, küresel tedarik zincirlerindeki değişimlerin yaşandığı bir ortamda yeni ticaret ve ulaşım güzergâhlarının geliştirilmesini amaçlıyor. Azerbaycan'ın 2026 yılı devlet bütçesinde yaklaşık 22,71 milyar dolar gelir ve 24,53 milyar dolar harcama öngörülüyor.
Bakü'de düzenlenen 2. Uluslararası Yatırım Forumu'nda 23 belge imzalandı ve bu belgeler kapsamındaki projelerin toplam değeri 10,8 milyar dolara ulaştı. Haziran ayında düzenlenen Baku Energy Week kapsamında açıklanan girişimlerle birlikte toplam hacim 17 milyar dolara yaklaşıyor.
Yatırımların
çekilmesini; ulaştırma, lojistik ve enerji altyapısının geliştirilmesi
destekliyor. Bu durum Azerbaycan'ın bölgesel ve uluslararası bağlantılardaki
konumunu güçlendiriyor.
Bakü, coğrafi konumunu kullanarak ülkenin yalnızca bir transit koridor olarak kalmasını değil, farklı bölgeler ve kıtalar arasındaki ekonomik bağlantıların önemli halkalarından biri hâline gelmesini hedefliyor. Ulaşım güzergâhları, lojistik ve enerji bağlantıları bu yaklaşımda yalnızca ekonomik değil, ülkeler arasındaki ilişkilerin derinleştirilmesine yönelik araçlar olarak da değerlendiriliyor.
Orta Koridorun Güçlendirilmesi
Azerbaycan,
Gürcistan ve Türkiye transit prosedürlerini kolaylaştırmayı, gümrük işlemlerini
uyumlaştırmayı ve sınır geçiş noktalarındaki bekleme sürelerini azaltmayı
planlıyor.
İş
birliğinin temel alanlarından biri, uluslararası standartların uygulanması ve
Doğu–Batı ticaretinin ve “Orta Koridor”un taşıma kapasitesinin artırılmasını
sağlayacak altyapının geliştirilmesi olarak öne çıkıyor.
Türkiye
Ticaret Bakan Yardımcısı'nın açıklamasına göre, üç ülkede karayolu, demiryolu
ve denizcilik altyapısına önemli yatırımlar yapılıyor. Ancak transit yük
akışının artırılması için yalnızca altyapının geliştirilmesi yeterli değil;
gümrük ve diğer prosedürlerin de ortak bir sistem içerisinde bütünleştirilmesi gerekiyor.
Bakan
Yardımcısı'na göre bu yaklaşım yeni yatırımların çekilmesine, yük
taşımacılığının yanı sıra yüklerin işlenmesine ve ilave ekonomik değer
yaratılmasına katkı sağlayacak.
Azerbaycan'ın
Doğu–Batı koridorundaki rolüne ve Hazar Denizi üzerinden Orta Asya ile
bağlantıların güçlendirilmesine özel önem veriliyor.
Türkiye
Ticaret Bakan Yardımcısı'na göre yatırım ortamının iyileştirilmesi ve büyük
ölçekli projelerin hayata geçirilmesi, bölgesel iş birliğinden hem üç ülkenin
hem de ortaklarının faydalanabilmesi için fırsat yaratıyor.
Üçlü toplantı kapsamında gümrük idarelerinin üst düzey yetkilileri, bölgesel transit potansiyelinin geliştirilmesi, Orta Koridor ve Bakü–Tiflis–Kars demiryolu hattının verimliliğinin artırılması ve gümrük prosedürlerinin kolaylaştırılması konularına odaklandı. Bunun yanı sıra önceden gümrük bilgilerinin paylaşılmasının daha da geliştirilmesi, uluslararası transit sistemlerinin birlikte çalışabilirliği ve sınır geçişleri için gereken sürenin daha da azaltılması da toplantının başlıca gündem maddeleri arasında yer aldı.
Kaynakça:
commersant.ge / bpn.ge / ge.armradio.am
businessinsider.ge / caliber.az / bm.ge